คนหลงตัวเองกับคนมั่นใจสูง ต่างกันยังไง และจำแนกอย่างไร

ดูผิวเผิน คนหลงตัวเองและคนมั่นใจสูงอาจดูคล้ายกันมาก ทั้งคู่รู้สึกดีกับตัวเอง พูดเกี่ยวกับตัวเองได้มาก และมักดึงดูดความสนใจในสังคม

แต่เมื่อใกล้ชิดมากขึ้นในความสัมพันธ์ ความแตกต่างจะชัดเจนอย่างมาก และมีผลต่อคนรอบข้างอย่างสิ้นเชิง

บทความนี้จะช่วยให้คุณเห็นความต่างที่แท้จริง เพื่อไม่สับสนและไม่เข้าสู่ความสัมพันธ์ที่ผิดโดยไม่รู้ตัว

Narcissist หรือคนหลงตัวเองคืออะไร

Narcissistic Personality Disorder (NPD) หรือโรคบุคลิกภาพหลงตัวเอง คือสภาวะทางจิตใจที่มีลักษณะสำคัญสามอย่างคือ ความต้องการการยกย่องอย่างสุดโต่ง ขาดความเห็นอกเห็นใจผู้อื่น และความเชื่อว่าตัวเองพิเศษและเหนือกว่าคนอื่น

สิ่งสำคัญที่ต้องเข้าใจคือ narcissist ไม่ได้ "เลือก" ที่จะเป็นแบบนี้ มันคือรูปแบบบุคลิกภาพที่มักมีรากจากการบาดเจ็บในวัยเด็ก และเป็นส่วนที่ลึกมากของตัวตนที่เปลี่ยนแปลงได้ยาก

คนมั่นใจสูงคืออะไร

คนที่มีความมั่นใจในตัวเองสูงรู้สึกดีกับตัวเอง แต่ความรู้สึกนั้นมาจากการยอมรับตัวเองอย่างแท้จริง ไม่ใช่ความต้องการให้คนอื่นยืนยัน

พวกเขาสามารถรับฟังคำวิจารณ์ได้โดยไม่ระเบิด ยอมรับข้อผิดพลาดและเรียนรู้จากมัน และยินดีกับความสำเร็จของคนอื่นโดยไม่รู้สึกว่าตัวเองด้อยลง

ความแตกต่างหลักที่จำแนกได้

1. การรับคำวิจารณ์

คนมั่นใจสูงสามารถรับฟังคำวิจารณ์ได้ พิจารณาว่ามีประโยชน์ไหม และปรับตัวถ้าเหมาะสม พวกเขาไม่ได้ชอบถูกวิจารณ์ แต่ก็รับมือกับมันได้โดยไม่พังทลาย

Narcissist ตอบสนองต่อคำวิจารณ์ด้วยความโกรธ การโจมตีกลับ หรือทำให้คุณรู้สึกว่าคุณผิดที่กล้าวิจารณ์ นักจิตวิทยาเรียกปฏิกิริยานี้ว่า "narcissistic injury" และมันรุนแรงมาก

2. ความเห็นอกเห็นใจ

คนมั่นใจสูงสามารถรับรู้และใส่ใจความรู้สึกของคนอื่นได้ แม้จะไม่ได้ตกลงกันทุกเรื่อง

Narcissist มีความเห็นอกเห็นใจจำกัดมากหรือไม่มีเลย ความรู้สึกของคนอื่นไม่ใช่เรื่องสำคัญสำหรับพวกเขา และมักมองข้ามไปอย่างสิ้นเชิง

3. ความสุขกับความสำเร็จของคนอื่น

คนมั่นใจสูงยินดีและสนับสนุนความสำเร็จของคนรอบข้างได้โดยไม่รู้สึกว่าตัวเองน้อยลง

Narcissist มักรู้สึกคุกคามเมื่อคนอื่นสำเร็จ และอาจพยายามลดคุณค่าความสำเร็จนั้น หรือแย่งความสนใจกลับมาที่ตัวเอง

4. แหล่งที่มาของความมั่นใจ

คนมั่นใจสูง ความมั่นใจมาจากข้างใน ไม่ขึ้นกับการที่คนอื่นต้องยกย่องหรือยืนยันอยู่ตลอดเวลา

Narcissist ต้องการสิ่งที่เรียกว่า "narcissistic supply" ซึ่งคือการยกย่องและความสนใจจากคนอื่นเป็นเชื้อเพลิงให้ตัวเองทำงานได้ ถ้าไม่ได้รับจะรู้สึกไม่มั่นคงและปั่นป่วน

5. ลักษณะในความสัมพันธ์

คนมั่นใจสูงสร้างความสัมพันธ์แบบให้และรับที่สมดุล มีความสัมพันธ์ระยะยาวที่ดีได้

Narcissist มักมองความสัมพันธ์เป็นสิ่งที่มีเพื่อตอบสนองความต้องการของตัวเอง ทำให้ความสัมพันธ์มักผ่านวงจร idealize-devalue-discard

วิธีจำแนกง่ายๆ ในชีวิตจริง

ถ้าต้องการทดสอบง่ายๆ ให้สังเกตว่าเขาตอบสนองอย่างไรเมื่อสิ่งต่างๆ ไม่เป็นไปตามที่ต้องการ

คนมั่นใจสูงปรับตัว แสดงความไม่พอใจได้อย่างสุภาพ และยืดหยุ่นได้ในระดับที่สมเหตุสมผล

Narcissist ระเบิด โยนความผิด ลงโทษ หรือทำให้คุณรู้สึกว่าคุณเป็นต้นเหตุของปัญหา แม้ว่าคุณจะไม่ได้ทำอะไรผิด

สังเกตด้วยว่าหลังจากโต้เถียงกัน เขา "จบเรื่อง" หรือยังใช้มันโจมตีซ้ำในครั้งต่อๆ ไป คนมั่นใจสูงแก้ปัญหาและปล่อยไป narcissist เก็บสะสมและใช้เป็นอาวุธ

ทำไมคนหลงตัวเองถึงมักดูเหมือนคนมั่นใจสูงในตอนแรก

ในช่วงแรกของความสัมพันธ์ narcissist มักอยู่ในช่วง love bombing ที่แสดงออกอย่างมั่นใจ น่าดึงดูด และมีเสน่ห์ ทำให้ยากมากที่จะแยกแยะในช่วงนั้น

ความต่างจะเริ่มชัดขึ้นเมื่อความสัมพันธ์พัฒนา และเมื่อเขาเริ่มไม่ได้รับสิ่งที่ต้องการหรือเมื่อคุณเริ่มมีขอบเขต

คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับ Narcissist vs คนมั่นใจสูง

คนหลงตัวเองกับคนมั่นใจสูงต่างกันยังไง?
คนมั่นใจสูงรับคำวิจารณ์ได้ มีความเห็นอกเห็นใจ และความมั่นใจมาจากข้างใน Narcissist ต้องการการยกย่องจากภายนอก ขาดความเห็นอกเห็นใจ และตอบสนองรุนแรงต่อคำวิจารณ์

วิธีจำแนก narcissist จากคนมั่นใจสูงทำอย่างไร?
สังเกตว่าเขาตอบสนองอย่างไรเมื่อถูกวิจารณ์ เมื่อสิ่งไม่เป็นไปตามที่ต้องการ และเมื่อคนอื่นประสบความสำเร็จ รวมถึงว่าเขายินดีที่เห็นคุณเติบโตหรือรู้สึกคุกคาม

Narcissist รักได้ไหม?
Narcissist สามารถรู้สึกผูกพันในแบบที่พวกเขาเข้าใจว่าเป็นความรัก แต่ความรักนั้นมักมีเงื่อนไขและผูกกับว่าอีกฝ่ายสามารถตอบสนอง narcissistic supply ได้แค่ไหน

ทำไม narcissist ถึงดูน่าดึงดูดมากในตอนแรก?
เพราะในช่วง love bombing narcissist มักแสดงความมั่นใจ ความใส่ใจ และเสน่ห์ที่รุนแรง ทำให้รู้สึกพิเศษมาก สัญญาณที่แตกต่างจะเริ่มปรากฏเมื่อความสัมพันธ์พัฒนาต่อไป

ถ้าแฟนเป็น narcissist ควรทำยังไง?
เรียนรู้ให้มากขึ้นเกี่ยวกับ ความสัมพันธ์เป็นพิษ ตั้งขอบเขตที่ชัดเจน และพูดคุยกับผู้เชี่ยวชาญเพื่อประเมินสถานการณ์

สรุป

ความแตกต่างระหว่าง narcissist กับคนมั่นใจสูงไม่ได้อยู่ที่ว่าพวกเขารู้สึกดีกับตัวเองแค่ไหน แต่อยู่ที่ว่าความรู้สึกนั้นมาจากไหนและส่งผลต่อคนรอบข้างอย่างไร

คนมั่นใจสูงทำให้คนรอบข้างรู้สึกดีขึ้นและปลอดภัย Narcissist ทำให้คนรอบข้างรู้สึกเล็กลงเพื่อให้ตัวเองรู้สึกใหญ่ขึ้น นั่นคือเส้นแบ่งที่ชัดเจนที่สุด

เกี่ยวกับผู้เขียน

พี่โจ Solo lab นักการตลาดออนไลน์และผู้สร้างคอนเทนต์ด้านจิตวิทยาความสัมพันธ์เป็นพิษ ที่เชื่อว่าการทำความเข้าใจสิ่งที่เกิดขึ้นในความสัมพันธ์คือก้าวแรกของการเยียวยา ติดตามเพิ่มเติมได้ที่ Solo lab